| Kryteria oceny dowodu z pomówienia współoskarżonego
22308
post-template-default,single,single-post,postid-22308,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,select-child-theme-ver-1.0.0,select-theme-ver-1.6,wpb-js-composer js-comp-ver-4.3.4,vc_responsive

Kryteria oceny dowodu z pomówienia współoskarżonego

Kryteria oceny dowodu z pomówienia współoskarżonego

Jakkolwiek przepisy procedury karnej nie przewidują formalnych kryteriów oceny wartości poszczególnych rodzajów dowodów, należy jednak mieć na uwadze, iż względy oceny dowodów w sposób zgodny z logiką oraz doświadczeniem życiowym wymagają stosowania szczególnych kryteriów oceny w stosunku do niektórych spośród dowodów.


Wymaganie takie odnosi się w szczególności do dowodu z pomówienia współoskarżonego, co jest konsekwentnie podnoszone w utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego. Już w wyroku z dnia 15 listopada 1955 roku, sygn. akt IV K 834/55, Sąd Najwyższy wskazał, iż „pomówienie współoskarżonego nie stanowi dowodu pełnowartościowego, chyba że jest ono jasne i konsekwentne, a nadto znajduje potwierdzenie w innych dowodach bezpośrednich lub pośrednich, w szczególności zaś w logice wydarzeń. Nie bez znaczenia w tym względzie jest też osobowość pomawiającego, jako zasadnicza podstawa do uznania wszelkiego wyjaśnienia czy zeznania za prawdziwe i wiarogodne.”
Ogólne wskazania Sądu Najwyższego w tym przedmiocie były wielokrotnie konkretyzowane, czego przykład stanowi pogląd wyrażony w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 22 maja 1984 roku, sygn. akt IV KR 122/84, w którym orzeczono, iż „pomówienie współpodejrzanego (współoskarżonego) jest dowodem specyficznym podlegający specjalnie wnikliwej i ostrożnej ocenie. Można taki dowód uznać za pełnowartościowy o ile spełnia on określone warunki, a więc jest konsekwentny, logiczny, zgodny z logiką wypadków i znajduje potwierdzenie w innych dowodach bezpośrednich lub pośrednich. Ponadto każdorazowo należy zbadać właściwości charakteru osoby pomawiającej a w szczególności zwrócić uwagę na to, czy osoba taka nie ma określonego interesu procesowego lub osobistego w obciążaniu współpodejrzanego lub współoskarżonego. Za warunek sine qua non dla nadania pomówieniu waloru pełnowartościowego dowodu jest również stwierdzenie, że osoba od której pochodzi pomówienie miała pełną swobodę wypowiedzi”.
W świetle utrwalonej linii orzeczniczej Sądu Najwyższego należy przyjąć, iż ocena dowodu z pomówienia współoskarżonego wymaga stosowania szczególnych kryteriów i wykazywania przez skład orzekający szczególnej ostrożności. Pogląd powyższy znalazł wyraz między innymi w wyroku Sądu Najwyższego z dnia 3 marca 1994 roku, sygn. akt II KRN 8/94, w którym stwierdzono, iż „pomówienie współoskarżonego może być uznane za pełnowartościowy dowód tylko wówczas, gdy w kontekście określonych ustaleń nie jest sprzeczne z innymi dowodami, a przede wszystkim nie relacjonuje różnych wersji tego samego zdarzenia. Przy ocenie dowodu z pomówienia powinna obowiązywać nie zasada nieograniczonego zaufania, lecz zasada nieufności dopóty, dopóki treść pomówienia nie została uwiarygodniona(…)”.