| TESTAMENT NOTARIALNY – czy zawsze będzie ważny? – ABC Prawa spadkowego
23087
post-template-default,single,single-post,postid-23087,single-format-standard,ajax_fade,page_not_loaded,,select-child-theme-ver-1.0.0,select-theme-ver-1.6,wpb-js-composer js-comp-ver-4.3.4,vc_responsive

TESTAMENT NOTARIALNY – czy zawsze będzie ważny? – ABC Prawa spadkowego

TESTAMENT NOTARIALNY – czy zawsze będzie ważny? – ABC Prawa spadkowego

W prawie spadkowym ustawodawca zapewnił możliwość rozporządzenia swoim majątkiem na wypadek śmierci przez sporządzenie testamentu. Wyróżnia się kilka form testamentów, a mianowicie własnoręczny (holograficzny), urzędowy (allograficzny), w pewnych przypadkach ustny oraz notarialny. Z pośród tych czterech form testamentów najtrudniejszy do podważenia jest testament notarialny. W związku z tym, iż jest on sporządzany w obecności notariusza, uważa się go za najbardziej bezpieczną formę testamentu. Taki testament jest traktowany, jak dokument urzędowy, ponieważ czynności notarialne, dokonane przez notariusza zgodnie z prawem, mają charakter dokumentu urzędowego. Z uwagi na powyższe, stanowi on dowód tego, co zostało w nim urzędowo zaświadczone. Pomimo faktu, iż jest to testament sporządzony przez osobę zaufania publicznego z odpowiednimi kwalifikacjami prawnymi, istnieje kilka sposobów jego podważenia.

W pierwszej kolejności testament taki jest nieważny, kiedy nie spełnia wymagań określonych przez Ustawę z dnia 14 lutego 1991r. Prawo o notariacie (Dz. U. z 2008r., Nr 189, poz. 1158 ze zm.). Ponadto testament taki można podważyć również w przypadku wystąpienia wad oświadczeń woli. Możliwość podważenia  testamentu notarialnego, na tej podstawie potwierdził też Sąd Najwyższy w jednym ze swoich orzeczeń – wydanym już wiele lat temu: „Okoliczność, że testament został sporządzony w formie aktu notarialnego, nie stoi na przeszkodzie udowadnianiu jego nieważności, przewidzianej w przepisie art. 945 k.c.(postanowienie Sądu Najwyższego z dnia 25.06.1985)”

Art. 945 § 1 kc przewiduje bowiem, 3 rodzaje wad oświadczeń woli skutkujących nieważnością testamentu:

  1. Sporządzenie testamentu w stanie wyłączającym świadome albo swobodne powzięcie decyzji i wyrażenie woli.
  2. Błąd uzasadniający przypuszczenie, że gdyby spadkodawca nie działał pod jego wpływem nie sporządziłby testamentu tej treści.
  3. Sytuacja, gdy testament sporządzony był pod wpływem groźby.

Można zatem próbować udowodnić, iż testator w dacie sporządzania testamentu nie był w stanie zrobić tego w sposób świadomy – np. z powodu choroby psychicznej albo gdy inna osoba wpłynęła na treść testamentu groźbą bezprawną. Jednakże, żeby została stwierdzona nieważność testamentu należy mieć mocne podstawy i przedstawić sądowi odpowiednie dowody. Zgodnie z kodeksem cywilnym osoba, która powołuje się na powyższe przesłanki ma określony termin – 3 lata od momentu, w którym dowiedziała się o przyczynie nieważności, a w każdym razie 10 lat od otwarcia spadku (art. 945 § 2 kc)