| Blog
1815
paged,page-template,page-template-blog-large-image,page-template-blog-large-image-php,page,page-id-1815,paged-16,page-paged-16,ajax_fade,page_not_loaded,,select-child-theme-ver-1.0.0,select-theme-ver-1.6,wpb-js-composer js-comp-ver-4.3.4,vc_responsive

Blog

Przedawnienie roszczeń

Jest sposobem utraty określonego prawa wskutek upływu czasu oraz jedną obok prekluzji, przedawnienia i przemilczenia z instytucji dawności.
Analizując treść art. 118 k.c. można stwierdzić, iż przewiduje on następujące okresy przedawnienia:
a) Terminy ogólne
• termin zasadniczy – 10 lat
• termin stanowiący wyjątek od terminu zasadniczego, przewidziany dla roszczeń okresowych oraz związanych z prowadzeniem działalności gospodarczej – 3 lata
b) Terminy szczególne (o ile „przepis szczególny nie stanowi inaczej”) zawarte w odrębnych przepisach, zastrzegające inny termin przedawnienia dla roszczeń danego rodzaju. Terminy szczególne można klasyfikować następująco:
• termin prosty, tzn. jeden określony przedział czasowy, po którego upływie dochodzi do przedawnienia (np. art. 442[1] § 2 k.c.)
• termin złożony, tzn. istnienie dwóch okresów przedawnienia dla tego samego roszczenia. W zakresie terminów złożonych wyróżnia się:
• termin konkurencyjny: pierwszy termin (zazwyczaj krótszy) liczony od momentu, gdy wierzyciel dowiedział się (bądź mógł się dowiedzieć) o okolicznościach uzasadniających roszczenie; drugi termin (dłuższy) biegnie od chwili obiektywnie określonej (art. 442[1] § 1 k.c.) oraz
• termin końcowy, który upływa po określonym czasie od pewnego zdarzenia i skraca ogólne terminy przedawnienia (np. art. 229 § k.c.)
Szczególną pozycję w systemie terminów przedawnienia zajmują terminy egzekucyjne dla roszczeń stwierdzonych prawomocnym orzeczeniem sądu. Roszczenie ulega wówczas przedawnieniu w terminie 10 lat, choćby jego uprzedni termin dla tego rodzaju roszczeń był krótszy. Nie dochodzi jednak do przedłużenia tego terminu, a jedynie do przerwania jego biegu, unicestwienia dotychczasowego terminu i rozpoczęcia biegu nowego (art. 125 k.c.)
Poszukując dla konkretnego roszczenia terminu jego przedawnienia należy zachować poniższy porządek:
1) W pierwszej kolejności dokonuje się oceny charakteru roszczenia dla danego stosunku prawnego (np. czy jest to roszczenie o świadczenie okresowe bądź związane z prowadzeniem działalności gospodarczej)
2) Następnie bada się, czy istnieje norma szczególna regulująca termin przedawnienia danego roszczenia (poszukiwanie przepisów prawnych odnoszących się do określonego przypadku)
3) Jeśli brak jest przepisów szczególnych statuujących termin przedawnienia dla danego stosunku prawnego, a roszczenie ma charakter okresowy lub związane jest z prowadzeniem działalności gospodarczej, to zastosowanie będzie miał trzyletni okres przedawnienia
4) W razie nie spełnienia powyższego kryterium należy przyjąć, iż termin przedawnienia wynosi 10 lat.
Po upływie terminu przedawnienia ten, przeciwko komu przysługuje roszczenie, może uchylić się od jego zaspokojenia, chyba, że zrzeka się korzystania z zarzutu przedawnienia. Jednakże zrzeczenie się zarzutu przedawnienia przed upływem terminu jest nieważne.
Istotne z praktycznego punktu widzenia ma fakt, iż zarzutu przedawnienia sąd nie bierze z urzędu co oznacza, iż dopóki dłużnik w piśmie procesowym (np. odpowiedzi na pozew o zapłatę) nie podniesie, iż roszczenie dochodzone przez powoda jest przedawnione dopóty sąd nie będzie miał możliwości oddalenia powództwa.

0

KIEDY SEPARACJA? – ADWOKAT RADZI

Kiedy w naszym małżeństwie się nie układa nie zawsze musimy decydować się na ten ostateczny krok jakim jest rozwód.  Ustawodawca daje nam możliwość w takim przypadku wniesienia pozwu o separacje.

 

Kiedy separacja ?

 

Zgodnie z kodeksem rodzinnym i opiekuńczym, aby separacja była możliwa musi dojść do spełniania jednej przesłanki pozytywnej i dwóch przesłanek negatywnych. Każdy z małżonków może żądać, aby sąd orzekł separację jeżeli pomiędzy małżonkami nastąpił zupełny rozkład pożycia.  Jednakże mimo zupełnego rozkładu pożycia orzeczenie separacji nie jest dopuszczalne, jeżeli wskutek niej miałoby ucierpieć dobro wspólnych małoletnich dzieci małżonków albo jeżeli z innych względów orzeczenie separacji byłoby sprzeczne z zasadami współżycia społecznego.

W uchwale z dnia 28 maja 1955 r., Sąd Najwyższy uznał, iż pożycie małżeńskie kształtują trzy więzi tj.  duchowa, fizyczna i gospodarcza. Zasadniczo, ustanie któregokolwiek z elementów tej wspólnoty należy uznać za objaw stopnia rozkładu. W doktrynie wskazuje, iż ustanie więzi fizycznej lub gospodarczej może w danym przypadku nie oznaczać objawu rozkładu, jeżeli wynika to z okoliczności niezależnych od małżonków lub z ich zgodnej woli uzasadnionej okolicznościami życiowymi. W orzecznictwie wskazuje się takie przykłady jak ustanie współżycia fizycznego na skutek choroby małżonka, rozłączenie małżonków spowodowane pobytem w szpitalu, długotrwałym wyjazdem służbowym, pracą zarobkową małżonków w różnych odległych od siebie miejscowościach czy krajach.

Nie budzi najmniejszej wątpliwości jednak fakt, iż brak więzi duchowej będzie zawsze objawem rozkładu pożycia. Z punktu widzenia przepisów o separacji istotne jest określenie cech zupełności rozkładu pożycia. Rozkład jest zupełny, gdy nie istnieje między małżonkami więź duchowa, fizyczna ani gospodarcza. Przyjąć należy, że rozkład pożycia jest zupełny wówczas, gdy małżeństwo faktycznie przestaje funkcjonować, a zatem ustają wszelkie więzy łączące małżonków. Gdy jednak przy zupełnym braku więzi duchowej i fizycznej pozostały pewne elementy więzi gospodarczej, rozkład pożycia może być mimo to uznany za zupełny, jeśli utrzymanie elementów więzi gospodarczej (np. wspólnego mieszkania) wywołane zostało szczególnymi okolicznościami.

 

1

Przesłanki odpowiedzialności za niealimentację

Przepisy kodeksu karnego regulują odpowiedzialność za przestępstwo uchylania się od obowiązku alimentacyjnego. Za czyn ten grozi kara grzywny, ograniczenia wolności lub pozbawienia wolności do lat dwóch. Sprawy o niealimentację należą do najliczniejszych, zaś w przekazie publicystycznym przepisy art. 209 kodeksu karnego, w którym czyn ten został stypizowany, określane są jako jeden z instrumentów zapewniania uprawnionym do alimentów środków utrzymania.

READ MORE

0

Przestępstwo wymuszania zeznań

Kluczowym zadaniem organów ścigania jest gromadzenie materiału dowodowego w śledztwie i dochodzeniu. Dla każdej sprawy karnej węzłowe znaczenie mają wyjaśnienia oskarżonego. Jest to dowód o charakterze bezpośrednim, dający najpełniejszy obraz czynu, nierzadko pozwalający ustalić przebieg dalszego postępowania – odpowiedzieć na pytanie, jakie dowody są jeszcze potrzebne.

READ MORE

0

Wyłączenie odpowiedzialności pracownika za mienie powierzone

Odpowiedzialność pracownika za mienie powierzone cechuje się znacznie większym rygoryzmem niż odpowiedzialność za szkodę wyrządzoną pracodawcy ponoszona na zasadach ogólnych. O ile bowiem zastosowanie znajdują zasady ogólne, a szkoda została wyrządzona nieumyślnie – odpowiedzialność pracownika ulega ograniczeniu do trzymiesięcznego wynagrodzenia przysługującego pracownikowi w dacie jej wyrządzenia. Rzecz ma się zupełnie inaczej w przypadku odpowiedzialności za mienie powierzone.

READ MORE

0

Zniesienie współwłasności

Zniesienie współwłasności jest równoznaczne z likwidacją stosunku prawnego łączącego współwłaścicieli. Zgodnie z art. 210 kodeksu cywilnego z roszczeniem zniesienia współwłasności ma prawo wystąpić każde spośród współwłaścicieli, niezależnie od wielkości posiadanych przez nich udziałów. Przed wystąpieniem z takim żądaniem, w szczególności do sądu, należy upewnić się, czy taka możliwość nie została uprzednio wyłączona na drodze umowy z pozostałymi współwłaścicielami. Takie uprawnienie może zostać wyłączone na okres nie dłuższy niż 5 lat, z możliwością przedłużenia go na kolejne 5-letnie okresy. Co najważniejsze, przedawnieniu nie podlega roszczenie o zniesienie współwłasności. Może zostać zatem podniesione przez uprawnioną osobę w każdym czasie.
Zniesienie współwłasności może być dokonane co do zasady w dwóch trybach: poprzez zawarcie stosownej umowy, lub jako skutek wydania stosownego postanowienia przez właściwy sąd. Jeśli dokonujemy zniesienia współwłasności poprzez zawarcie umowy należy pamiętać, że jeśli miałaby dotyczyć ona nieruchomości, musi przybrać formę aktu notarialnego (koszty jego sporządzenia uzależnione będą od wartości danej nieruchomości). W przeciwnym razie takie zniesienie może okazać się nieskuteczne, a tym samym nieważne – sąd wieczystoksięgowy nie dokona stosownych zmian w księdze wieczystej. Wniosek o zniesienie współwłasności nieruchomości może przedłożyć każdy z jej współwłaścicieli do właściwego ze względu na miejsce jej usytuowania, sądu rejonowego. Opłata sądowa w takim przypadku jest zawsze stała, nie jest warunkowana wartością danej nieruchomości. Postępowanie sądowe o zniesienie współwłasności toczy się w tzw. nieprocesowym trybie. W przypadku, gdy strony postępowania są zgodne co do sposobu zniesienia współwłasności to postanowienie w przedmiocie podziału może zapaść już na pierwszy posiedzeniu. W wnioskodawca zobowiązany jest do uiszczenia opłaty sądowej od wniosku w wysokości 300 zł. W przypadku gdy między stronami panuje spór w tej materii, opłata sądowa od wniosku wynosi 1000 zł.
W świetle obecnych przepisów wskazać należy na następujące sposoby zniesienia współwłasności:
Podział fizyczny rzeczy jest z reguły najprostszym a zarazem pożądanym, zwłaszcza dla niezamożnych współwłaścicieli, dlatego że unika się w ten sposób obciążania któregokolwiek ze współwłaścicieli obowiązkiem spłat na rzecz pozostałych. Zniesienie tą drogą współwłasności zostało jednak wyłączone w sytuacji, gdy podział taki byłby sprzeczny z przepisami ustawy (chodzi tu przede wszystkim o niezgodność podziału z miejscowym planem zagospodarowania przestrzennego) lub ze społeczno-gospodarczym przeznaczeniem rzeczy albo że pociągałby za sobą istotną zmianę rzeczy lub znaczne zmniejszenie jej wartości (art. 211 K.c.).
Zniesienie współwłasności w drodze przyznania rzeczy (prawa), stosownie do okoliczności, jednemu ze współwłaścicieli z obowiązkiem spłaty pozostałych, ma zastosowanie przede wszystkim w odniesieniu do rzeczy (praw) wspólnych, których nie można podzielić. Sąd ma w tym zakresie postępować „stosownie do okoliczności”. Okolicznościami tymi mogą być np. zawód, wiek współwłaścicieli, charakter (rodzaj) wspólnej rzeczy lub prawa (co ma szczególne znaczenie w przypadku nieruchomości rolnej), sytuacja rodzinna i majątkowa współwłaścicieli, ich możliwości majątkowe, co ma istotne znaczenie w kwestii spłat.
Zniesienie współwłasności może również nastąpić poprzez „podział cywilny”, rozumiany jako sprzedaż rzeczy wspólnej i podział uzyskanej ceny pomiędzy współwłaścicieli. Zastosowanie tego sposobu – na podstawie orzeczenia sądu – wymaga sprzedaży dokonywanej „stosownie do przepisów Kodeksu postępowania cywilnego” (art. 212 § 2 K.c.). Natomiast w przypadku umownego zniesienia współwłasności – uzgodnionej sprzedaży dokonują sami współwłaściciele, nie będąc ograniczonymi w tym zakresie żadnymi szczególnymi przepisami prawa.

0